Aktualności
Zapraszamy do serwisu!
Po dwóch tygodniach prowadzenia szkoleń narciarskich jesteśmy z powrotem ...[Więcej]
W ferie serwis nieczynny!
W dniach 12-29 stycznia serwis jest nieczynny. Ostatnie ...[Więcej]
Szkolenie narciarskie - II edycja!
Pokaż wszystkie

Wiedza / Kupujemy buty zawodnicze

Wybieramy buty zawodnicze

Dreszczyk emocji, związany z kupowaniem butów zawodniczych, nie jest tak potężny jak w przypadku zakupu nart, ale nie daj się zwieść – tu też czeka nas sporo decyzji.

„Dobry but sprawia, że jeździsz lepiej, ponieważ poprawia przenoszenie sił na drodze: ty – but - narta” – mówi Jim Lindsay, kiedyś spec od butów w amerykańskiej kadrze (pracował m.in. z Tommym Moe oraz Picabo Street).

Jim Schaffner, były product manager firmy Salomon oraz serwisant w Pucharze Świata, dodaje, że prawidłowo dobrany but zawodniczy przeniesie siły prosto na nartę, jako, że sposób, w jaki stoimy, determinuje sposób, w jaki się poruszamy. „A sposób, w jaki się poruszamy, jest warunkowany przez but.”

Kiedy „wciśniemy” zawodnika w dobry but, zdumiewające, jak wiele może się zmienić.

Jak więc optymalnie dobrać zawodnicze buty – tak, aby odpowiadały naszym potrzebom? Według specjalistów, wszystkie topowe buty są dobre – właściwie, każda para butów może „wygrać” zawody Pucharu Świata. Należy się skupić na wyborze odpowiedniego modelu, wielkości i ustawieniu pod kątem biomechanicznym.

Moc

Fachowy „bootfitter” – bo tak nazywają speców od doboru i ustawienia butów narciarskich – pomoże ci wybrać taki model, który będzie miał tyle „mocy”, ile potrzebujesz. Generalnie rzecz biorąc, buty dostępne na sklepowych półkach oferują miękkie buty, przeznaczone dla narciarzy jeżdżących rekreacyjnie.

Czy jest to model juniorski z flexem 90, czy też worldcupowe „imadło”, but powinien zapewnić odpowiednią sztywność oraz trzymanie, by pomóc ci przekazywać maksimum mocy nartom.

Rozmiar

Bootfitter sprawdza:

długość stopy – mierzoną od pięty do dużego palca, jak również od pięty do kłębu palucha,
szerokość stopy – na wysokości kości śródstopia,
wysokość podbicia – razem z szerokościa stopy decydują o obszerności buta, jaki dobierzemy.

Wielu zawodników kupuje za duże buty. „Jeśli wydają się jak spod igły, znaczy, że są za duże” – mówi Lindsay. „Właściwie, nowe buty powinny być nieco za ciasne”.

Randy Graves, były product manager Rossignola i serwisant w Pucharze Świata, dodaje, że nie powinno się brać dłuższych, bądź obszerniejszych butów tylko dlatego, że wydają się z początku wygodniejsze. „Zamiast tego, popracuj nad miejscem na palce, którymi powinieneś móc ruszać” – mówi Graves.

„Powinieneś mieć nie więcej niż 12-13 mm luzu za piętą, gdy stoisz wyprostowany i starasz się dotknąć palcami przodu buta” – mówi kolejny były serwisant w Pucharze Świata, P.J. Dewey. „Jeszcze mniej, jeśli nie jesteś już juniorem” – dodaje.

Biomechanika

Sposób, w jaki pracuje twoje ciało, z punktu widzenia doboru odpowiednich butów zawodniczych jest niezwykle istotny. Oto, co się liczy:

Stopień pochylenia kolan do wewnątrz – jednym słowem, czy bliżej nam do „iksów”, czy nóg „na beczce prostowanych”
„Prowadzenie” goleni – czy podczas przysiadu twoje kolana „wychodzą” poza płaszczyznę strzałkową, na zewnątrz? A może schodzą się do środka? Buty mogą mieć odpowiednią geometrię, która przewiduje ten biomechaniczny aspekt
Maksymalny kąt wychylenia goleni do przodu – zwykle od 10 do 20 procent. Buty mają od 12 do 19. „Kąt wychylenia do przodu jest jak tequila” – mówi Lindsay – „niewiele może dać wiele dobrego, a dużo więcej nie polepszy sprawy.”
Kąt ustawienia podeszwy stopy w stosunku do podeszwy buta – większość butów nieznacznie podnosi pięty – ok. +1, +2 stopnie. Jeśli duży palec jest usytuowany wyżej niż pięta, mówimy wtedy o kątach negatywnych (-). W konkurencjach technicznych niektórzy zawodnicy Pucharu Świata preferują ustawienie „negatywne”, zostawiając sobie w rezerwie swoisty „pedał gazu”. Dzięki niemu niewielki impuls kolanem wprzód powoduje natychmiastowe dociśnięcie dziobów nart, co pomaga w szybkiej inicjacji skrętu w „ciaśniejszym” fragmencie trasy. I przeciwnie: w konkurencjach szybkościowych zawodnicy wolą mieć pięte wyżej niż palce, ponieważ jest więcej czasu między bramkami i nie chcą zaczynać łuku zbyt gwałtownie. Z racji dużej prędkości zapoczątkowanie skrętu musi być rozłożone w czasie.
Kąt pochylenia buta w wiązaniu – często kupujemy buty, zanim zakupimy narty, w zw. z czym ciężko do końca przewidzieć, jaka będzie docelowa pozycja naszych stóp względem podłoża. Zależy to m.in. od marki i modelu wiązania, a także od tego, czy wiązanie jest na płycie. Liczy się również długość buta – im krótsza skorupa, tym bardziej pogłębione jest „pochylenie” w przód lub w tył, powodowane przez wiązanie. Dla pocieszenia powiem, że dostępne są specjalne „kliny”, które pomogą nam skorygować pozycję buta w wiązaniu.

Polecane buty zawodnicze dla młodzieży i dorosłych

Większość producentów robi trzy wersje zawodniczych butów, aby sprostać oczekiwaniom osobom startującym w zawodach, bądź ekspertom.

Race plug

Pierwsza grupa – najtwardsza – to sztywne „imadła” o wąskiej (do 95 mm) skorupie z dodatkowo utwardzanymi fragmentami oraz cienkim butem wewnętrznym. Taki but rzadko kiedy będzie idealnie leżał na naszej stopie. Są sposoby na dostosowanie go do naszej anatomii (tzw. tuning buta) – ale o tym innym razem…

Soft plug / pug lite

nieco miększe buty, o trochę szerszej (ok. 98 mm), a także grubszej i miększej skorupie, a także bardziej elastycznym bucie wewnętrzym. Modele z tej grupy mają większe możliwości dodatkowej regulacji.

Junior

Trzecia grupa – juniorska - to buty o najniższym wśród race’owych modeli fleksie, niższej cholewce, o mniejszej liczbie „dodatków”.

A oto zestawienie najpopularniejszych modeli:

marka	Race plug	Soft plug / plug lite	junior
Atomic	RT-TI 150 RT-TIR RT-STIR	RT-CS110 RT-CSL110	RT80
Fischer	RC4 WC PRO 95	RC WC PRO 98	RC4 WC PRO JR
Head	Raptor 150 RD	Raptor 130 RD	Raptor 90
Lange	World Cup R2006	Super Comp HP Comp Pro Comp Petite	World Cup Team Super Comp Comp Team
Nordica	Dobermann WC EDT 150 Dobermann WC EDT 130 Dobermann WC EDT 100	Dobermann Pro EDT 130 Dobermann Spitfire 120 Hot Rod Pro 115 W	Dobermann Team 90 Dobermann Team 70 Dobermann Team 60
Rossignol	Radical WC RR Radical WC R	B-Squad Pro 130 Zenith Pro 120	Radical Jr WC 90 Radical Jr Pro 70 Radical Jr 60
Salomon	X3 LAB Soft	X3-RC CS X3 10 CS	X3 Jr Pro X3 Jr
Tecnica	Diablo Race R	Diablo Race Pro 130 Diablo Race Pro 110	Diablo Race Pro 90 Diablo Race 70 Diablo Race 60

Marcin Kapuściński

Powyższy artykuł jest „swobodnym” tłumaczeniem publikacji “These boots were made for racing” – Jack More, Ski Racing (dec, 2009).

Pozostałe artykuły sprzęcie narciarskim:

Przygotowanie nart na stok - czyli absolutne podstawy niezwykle obszernej dziedziny, jaką jest serwisowanie sprzętu narciarskiego

Nowe narty nie nadają się do jazdy - kontrowersyjna teza?

Ostrzenie ręczne, czy maszynowe? – krótko o przewadze...

Czy na pewno dbasz o swoje narty? - 7 spraw, o których nie zaszkodzi pamiętać

Narty sklepowe czy serwisowe? - pierwszy, i wciąż jeden z niewielu, artykułów o nartach "komórkowych" w polskim Internecie

Daj odetchnąć nartom - czyli co robić z nartami po sezonie

Diament - najlepszy przyjaciel... serwisanta - nieodzowna pomoc przy usuwaniu "druta" z krawędzi nart

Kupujemy buty narciarskie - kompletny poradnik. Print & go shopping :)

Kupujemy gogle - krótko, acz treściwie :)

Wszystkie artykuły

Informacja o prawie autorskim

Materiały publikowane na stronie www.skispa.pl objęte są prawem autorskim. Jego przestrzeganie obowiązuje każdą osobę, która korzysta z jego zasobów. Kopiowanie, rozpowszechnianie lub wykorzystanie materiałów zamieszczonych na stronach strony www.skispa.pl w całości lub części bez uprzedniej pisemnej zgody właściciela strony lub autora, jest zabronione. Prośbę o możliwość wykorzystania materiałów ze strony www.skispa.pl należy przesłać na adres e-mail skispa@skispa.pl. Po pisemnej zgodzie autora na wykorzystanie materiałów, osoba zobowiązana jest do umieszczenia pod wykorzystanym materiałem informacji o autorstwie w następującej formie: Imię i nazwisko Autora - www.skispa.pl. Należy również umieścić aktywne łącze do strony. Szczegóły wykorzystania materiałów ustalane są w każdym przypadku indywidualnie z właścicielem strony lub autorem.